Sterrentocht (2,6 uur / 13 km)

Tocht naar de sterren

Startplaats: Parkeerplaats van het Hunebedcentrum bij de uitgang met de paaltjes
Afstand: 12,9 km Bezoek de locatie van de grootste radiotelescoop ter wereld!

De route voert door een vijfsterrenlandschap.

1. Steek, komend vanaf de parkeerplaats van het Hunebedcentrum, de klinkerweg over naar het voetpad/fietspad. Aan het eind van dit pad op het fietspad naar links tot de sluis in het kanaal Buinen – Schoonoord, steek de stuw over via het smalle betonnen bruggetje (wees voorzichtig, houd de leuning goed vast en houd kinderen, als u die bij zich heeft goed in de gaten!).

U bevindt zich hier tussen twee verhogingen in het landschap: de Hondsrug en de Buunerbult. Het dal doorsnijdt als enige van de erosiedalen de Hondsrug. Op dit hoofddal komen verscheidene kleinere dalen uit, zoals bv de laagte waardoor de Bronnegerstraat vanuit Buinen naar het noorden loopt, of de laagte bij Bloemendellen. 

2. Ga na de stuw linksaf en loop ongeveer 100 meter over het schouwpad langs het kanaal. Sla daarna rechtsaf en loop langs de sloot tot u bij een zandweg komt. Let op: u loopt hier over een terrein dat eigendom is van Het Drentse Landschap en gepacht wordt door een boer uit de omgeving. Blijf binnen 1,5 meter van de sloot en houdt honden aangelijnd. Ga op de zandweg linksaf. Ga direct daarna rechtsaf en volg de zandweg tot de straatweg met een parallelweg daarnaast.

Van het oorspronkelijke Voorste Diep vindt u hier niet veel meer terug. Het diepje ontsprong in het Odoornerveen en maakte gebruik van twee smeltwaterdalen die ten zuiden van Borger de Hondsrug van west naar oost doorboorden. In de vorige eeuw werd het Voorste Diep gekanaliseerd. Daarna heette het “Kanaal Buinen – Schoonoord”. Er moesten vijf sluizen worden aangelegd om een hoogteverschil van tien meter te overbruggen. Ten westen van Buinen is het kanaal nog geen kilometer van het dorp verwijderd, maar men groef 5,5 kilometer verder om de hoge Noordesch heen om aan de oostkant van het dorp bij de haven te eindigen. Men noemt deze plaats in het dorp “Het Spoordok”.

Toen in 1970 besloten werd om de N374 van Borger naar Stadskanaal hier aan te leggen, ten zuiden van het dorp Buinen, waren de boeren uit dit dorp daar niet blij mee. De landbouwgrond aan deze kant van het dorp werd als de betere beschouwd, omdat er meer leem in de grond zat dan op de zanderige Noorderes.  

3. Steek de straatweg over en volg de zandweg tot een metalen toegangshek aan de rechterkant. Op het hek hangt een bordje “Verboden Toegang” Ga tegenover dit hek linksaf op het zandpad. Ga aan het eind van dit pad rechtsaf en blijf daarna zandweg langs de bosrand volgen.

Hier vinden we enkele “gletsjerkuilen”. Een gletserkuil of “pingoruïne” is een overblijfsel uit de Weichsel-ijstijd. De vorst in die tijd zorgde ervoor, dat de grond meters diep permanent was bevroren. Toch wist het grondwater via spleten in de grond het oppervlak te bereiken. Daar bevroor het, maar het water bleef komen en groeide in de loop van de jaren aan tot een hoge ijsheuvel. Deze ijsheuvel noemen we een pingo. Deze waren soms wel enkele honderden meters breed en konden wel enkele tientallen meters hoog
worden. Ze waren ringvormig en lagen als een soort lens op de grond. Eerst was een dergelijke pingo nog met een laag grond bedekt, maar hoe hoger de heuvel werd, hoe meer aarde er ’s zomers, als het ijs een beetje ging smelten, naar beneden gleed. Op deze manier vormde zich aan de voet van de pingo een ringwal. Toen het ijs helemaal gesmolten was, bleef er een komvormige
laagte achter, waarin water bleef staan. Dit wordt een pingoruïne genoemd. Later groeiden de meeste meertjes vol met veen, tenzij de bodem van de pingoruïne uit grof zand bestond, want dan bleef er geen water in de kuil staan. Zulke droge pingoruïnes worden vaak gletsjerkuilen genoemd. 

4. Aan het eind van de zandweg passeert u paddenstoel 20727/001. Ga daar rechtdoor de verharde weg richting Exloo op. Volg deze weg langs het heideveld.
5. Waar de klinkerweg een scherpe bocht naar links maakt, gaat u schuin rechtsaf het zandpad op. U hebt een heideveld aan uw rechterhand. Bij de bosrand gekomen neemt u het pad linksaf. Blijf de bosrand volgen. Aan het einde van dit pad gaat u rechtsaf. Vervolgens gaat u bij de bosrand weer linksaf.

Links aan de overkant van het veld ziet u het restant van het vroegere Buinerholt. Vroeger haalden de mensen uit het dorp daar hun timmer en brandhout vandaan. In het rampjaar 1672 heeft de voltallige bevolking van Borger daar zijn toevlucht gezocht voor de troepen van bisschop Bernard van Galen van Münster, bijgenaamd “Bommen Berend”.  

De route voert een eind langs de rand van de Staatsbossen. Die werden in het begin van de vorige eeuw aangelegd op de minder goede stukken van het Buinerveld. Dat Buinerveld werd door de Buiners gebruikt voor hun schapen. Aan het begin van de negentiende eeuw telde de kudde van het dorp bijna 1400 dieren. De betere stukken van het veld werden tot landbouwgrond ontgonnen, de slechtere werd door de Staat der Nederlanden aangekocht om er productiebos aan te leggen met lariks, grove den, spar en eik.  

6. Aan het einde van het pad komt u bij een fietspad en een keienweg uit. Ga daar rechtsaf. Al na enkele tientallen meters gaat u linksaf en volgt u de bosrand. Blijf steeds de bosrand volgen. Het pad maakt enkele haakse bochten.
7. Het pad gaat over in een asfaltweg. Aan weerszijden ligt akkerland.

De route kruist het tracé van de voormalige spoorlijn Emmen – Stadskanaal. Rechts kunt u de oude spoorbaan nog duidelijk zien liggen, links is hij verdwenen. Het zandgat is hier ontstaan toen boeren hier zand afgegraven hebben om het lager gelegen veengebied te bezanden om zo betere landbouwgrond te krijgen. Ze legden voor het vervoer van het zand een smalspoorweg aan. Daarop reden lorries die vol zand op eigen kracht van de Hondsrug omlaag het veen in reden. 

8. U komt bij een driesprong met een asfaltweg. Steek deze weg over en ga rechtdoor over het graspad. Ga aan het eind van dit pad linksaf op een ander graspad. Ga aan het eind van dit pad linksaf op de asfaltweg (Velddijk).

Ook al is het misschien moeilijk voor te stellen, toch staat u hier voor de grootste radiotelescoop ter wereld met een doorsnee van 350 km! In Dwingeloo werd in 1957 een radiotelescoop gebouwd met één schotel. In 1970 werden er in Westerbork veertien schotels gebouwd, waarmee een diameter van drie kilometer kon worden nagebootst. Hier, in het dal van het Achterste Diep is met LOFAR (Low Frequency Array ) de volgende generatie radiotelescopen gerealiseerd. In totaal vijfentwintigduizend (25 000) kleine antennes die samen een telescoop met een diameter van 350 kilometer vormen. Hier bij Buinen staan er ongeveer 4500. De overige staan in Noorden Midden – Nederland en Noord – Duitsland. De signalen worden naar een supercomputer in Groningen gestuurd. Deze computer kan per seconde 27 500 miljard berekeningen maken en stelt op die manier beelden samen. Men denkt met deze beelden de allereerste objecten die na de “oerknal” zijn ontstaan te kunnen bestuderen. U kunt de antennes als kleine witte paaltjes zien staan.  

9. Steek aan het eind van de Velddijk de Exloërweg over en ga rechtsaf over het oude tracé van de spoorweg Emmen – Stadskanaal. Volg dit tracé tot het eind. Ga dan rechtsaf en loop langs de Exloërweg het dorp Buinen in. U loopt onder het viaduct in de weg Borger – Buinen door.
10. In de eerste bocht na hotel Hartlief houdt u links aan. Vervolgens neemt u de eerste weg links, de Molenstraat. Aan het eind van de Molenstraat gaat u rechtsaf.
11. U komt bij de hoofdstraat en steekt deze schuin over naar de Eilandenweg. Hier staat een bordje met de tekst: “Hoofdstraat 3 en 5”. Volg deze weg tot u na een bankje aan de rechterkant bij een weg naar links komt: de Uitkampenweg. Ga hier linksaf.
12. Ga bij de driesprong rechtsaf. Op de volgende driesprong linksaf over de zandweg. Kort na de volgende zandweg naar links gaat u over het schouwpad naar rechts, richting Hunebedcentrum. Op de heenweg hebt u ook dit pad genomen. Let op: u loopt hier over een terrein dat eigendom is van Het Drentse Landschap en gepacht wordt door een boer uit de omgeving. Blijf binnen 1,5 meter van de sloot en houdt honden aangelijnd.
13. Als u bij het kanaal komt linksaf gaan tot het smalle bruggetje. Steek dit over, ga naar links en volg het fietspad. Ga bij het eerstvolgende pad rechtsaf.

U komt zo weer bij de parkeerplaats van het Hunebedcentrum.